Kom in actie! Haal alles uit de onderwijsbeurs

De keuzestress te lijf

Nog geen idee voor je vervolgstudie? Troost je, je bent niet de enige. Op open dagen en onderwijsbeurzen worden jij en je ouders in elk geval veel wijzer dan jullie nu al zijn. Bijvoorbeeld op de Onderwijsbeurs Zuid, op 27 en 28 september in Eindhoven.

Tip nummer 1 is misschien wel een inkoppertje, maar toch: kom op tijd in actie! Studiekeuzestress heeft bijna iedereen en is ook helemaal niet erg. De enige manier om de stress niet al te hoog te laten oplopen is je veilige zolderkamer verlaten en al voor je examenjaar ‘op pad gaan’, zegt ook studiekeuzeadviseur Elske Huijbers.

Maar voordat je Onderwijsbeurs Zuid (een van de grootste onderwijsbeurzen van Nederland) of open dagen bezoekt, is er natuurlijk al iets aan voorafgegaan. Met je profielkeuze heb je al gekozen voor een bepaalde richting. En ook het onderzoeken van je talenten en interesses en het invullen van een studiekeuzetest leveren je zelfinzicht op. Maar dan nog: er zijn volgens studievergelijker Studiekeuze123.nl in Nederland ruim 3100 opleidingen, alleen al op hbo- en wo-niveau. Hoe kun je daar in hemelsnaam goed uit kiezen?

Actief

Elske Huijbers, in het dagelijks leven actief als coach bij Jong&Studie in Sint-Oedenrode, is op de Onderwijsbeurs Zuid op 27 en 28 september aanwezig om waar nodig orde aan te brengen in de chaos. ,,Als studiecoaches kunnen wij je verder helpen in een persoonlijk gesprek, waarbij ook je ouders mogen aanschuiven. Grofweg gaat het bij de bezoekers van de onderwijsbeurs om twee groepen scholieren: de ene groep heeft werkelijk nog geen idee wat het gaat worden. De andere groep heeft wel een idee maar twijfelt nog of heeft nog enkele vragen. Voor de tweede groep kunnen we je tijdens de gesprekjes – op de beurs gaat het om ‘speeddates’ van maximaal een kwartier – wat verder brengen. Zo kunnen we je misschien wel wijzen op wijzen op studies waar je zelf nog niet aan hebt gedacht, of we helpen je op weg als je twijfelt tussen twee studies.’’

Mini-colleges

Voor de eerste groep zijn er interessante workshops om te volgen. Op de Onderwijsbeurs Zuid zijn er onder de noemer ‘domeinvoorlichting’ een soort mini-colleges per studierichting – bijvoorbeeld ‘economie’ of ‘mens en maatschappij’. In ongeveer een half uur vertellen profs en studenten uit eigen ervaring over de studiemogelijkheden en tal van praktische zaken. Zo kom je in korte tijd uit de eerste hand te weten wat die opleidingen in de praktijk inhouden.

Honderd

Ook die informatie brengt je dichter bij je doel. In Eindhoven zijn er verder stands van ruim honderd universiteiten en instellingen – ook uit België – die je allemaal graag te woord willen staan. Maak daar dus gebruik van en kijk vooral verder dan de gelikte brochures: informeer bij (ex-)studenten gerust wat er zo speciaal, maar ook wat er zo lastig of juist niét leuk is aan die studie.

Smak geld

Het hele traject naar een studiekeuze is voor veel scholieren best een ingewikkeld proces, geeft Huijbers toe. ,,Zeker met het veranderen van het financiële stelsel zadelen we jongeren op met een financiële druk die je jonge mensen eigenlijk niet toewenst. Toen de basisbeurs nog bestond, was de gedachte vaak: ach, het is niet zo erg als je een keertje verkeerd kiest. Maar nu kost een verkeerde keuze direct een smak geld en dat is jammer.’’

Voorbereiden

De nieuwe situatie heeft ook een positieve keerzijde, ziet Huijbers. ,,Ik merk dat leerlingen zich beter oriënteren, vaker beurzen en open dagen gaan bezoeken en zich dus beter voorbereiden.’’ En mocht je er – zelfs na adviesgesprekken of een heel traject met professionele hulptroepen – niet uitkomen, dan is er altijd nog een legitieme ontsnappingsroute. Huijbers: ,,Ik kom ze tegen hoor, scholieren die zich echt goed hebben verdiept in hun studiekeuze, maar het op 1 mei, de deadline voor inschrijving van je vervolgstudie, nog steeds echt niet weten. Een tussenjaar kan dan een prima alternatief zijn, mits je daar een goed plan voor maakt. Ik bedoel: een tussenjaar hoeft niet altijd een jaar reizen naar Australië te betekenen. In dat tussenjaar merk je misschien wel dat je heel graag toch die ene studie wilt gaan volgen, maar wellicht ontdek je wel dat werken en leren, of zelfstandig ondernemen veel beter bij je past.’’

Meest gemaakte fouten bij studiekeuze

Ieder jaar stopt gemiddeld ongeveer 25 procent van de studenten (hbo en wo) in het eerste jaar met hun studie. Wat zijn de meest gemaakte fouten en wie zijn die afvallers?

  1. Te laat beginnen met de studiekeuze. Studiekeuzeadviseur Elske Huijbers: ,,De last-minute beslissers zijn vaak de eersten die stoppen met hun studie, blijkt uit onderzoek. Daarbij gaat het dus om scholieren die net voor 1 mei, de deadline voor inschrijving, kiezen voor een opleiding.’’
     
  2. De ‘zolderkamerkiezers’ hebben een grote kans om te stranden. Dat zijn scholieren die zich alleen hebben georiënteerd op internet en dus geen open dagen of onderwijsbeurzen hebben bezocht.
     
  3. Doen wat je vrienden of vriendinnen gaan doen. Huijbers: ,,Het is misschien wel verklaarbaar, maar gewoon niet de beste keuze. Je moet dus vooral kiezen wat bij jou past, niet wat je vrienden vinden of doen. Of leerlingen ook vaak kiezen wat hun ouders graag willen, vind ik moeilijker in te schatten. Want wel bekend is: ouders, en niet bijvoorbeeld decanen, hebben nog altijd de grootste invloed bij het hele keuzeproces. Jongeren durven soms niet helemaal open te zijn naar hun ouders als ze vertellen over hun toekomstdromen.’’

Checklist: (door)vragen staat vrij!

Heb je een opleiding gevonden die jou misschien wel aanspreekt? Bestook studenten en ex-studenten dan vooral met vragen. En durf ook dóór te vragen. Een checklist:

  • Hoeveel lesuren zijn er? 
  • Moet je alles zelf uitzoeken of is er begeleiding? 
  • En waaruit bestaat die begeleiding dan? 
  • Is er een selectie voor deze opleiding? 
  • In welke beroepen kun je na deze opleiding terechtkomen? 
  • Wat zijn de moeilijkste vakken van deze studie? 
  • Is er een selectie voor deze opleiding? 
  • In welke beroepen kun je na deze opleiding terechtkomen? 
  • Wat zijn de moeilijkste vakken van deze studie? 
  • Hoeveel studenten vallen er uit in het eerste jaar? Waarom stoppen ze ermee? 
  • Wat vind je van de sfeer op deze opleiding? 
  • Als je je studie opnieuw zou moeten doen, wat zou je dan anders aanpakken?

Onderwijsbeurs Zuid op 27 en 28 september

Tijdens de Onderwijsbeurs Zuid in Eindhoven (27 en 28 september) vind je ruim honderd (onderwijs)instellingen uit Nederland en daarbuiten die helpen bij het vinden van de juiste studie. Op de beurs staan studieadviseurs, die je in een persoonlijk gesprek verder kunnen helpen bij het zoeken naar de juiste opleiding. Bekijk het volledige programma en de deelnemerslijst.